Przegląd prasy

W wyroku z dnia 6 kwietnia Sąd Najwyższy uznał, że wniesienie pozwu o odszkodowanie przerywa bieg terminu przedawnienia nie tylko co do pierwotnie żądanej kwoty, ale również do tej, o jaką poszkodowany podwyższył wysokość odszkodowania w trakcie procesu, na skutek ustaleń sądu co do wysokości szkody. Sąd zwrócił uwagę na trudności w ustaleniu wartości przedmiotu sprawy w sprawach o odszkodowanie, w których wysokość szkody może być ustalona w toku postępowania.

Orzeczenie zapadło na kanwie sprawy o odszkodowanie za nieruchomości utracone na skutek orzeczeń nacjonalizacyjnych.

7 kwietnia bieżącego roku weszła w życie nowelizacja ustawy o transporcie drogowym. Na mocy jej postanowień osoby trudniące się przewozem osób będą musiały uzyskać licencję taksówkową. Obowiązkowi temu nie będą jednak podlegali kierowcy posiadający pojazdy zabytkowe lub pojazdy przystosowane do przewozu ponad siedmiu osób. W innych przypadkach przewóz osób bez wymaganej licencji będzie zabroniony pod groźbą grzywny, której wysokość może sięgać nawet 15.000 zł. Przewoźnicy mają rok, aby zrobić licencję taksówkową. Ponadto, zgodnie z nowelizacją, rady gmin nie będą już ustalały limitu taksówek na swoim terenie.

Naczelny Sąd Administracyjny wydał orzeczenie w sprawie możliwości skorzystania z ulgi w podatku dochodowym od osób fizycznych przez osoby, które nabyły nieruchomość do końca 2006 roku, a następnie ją sprzedały przed upływem pięciu lat od końca roku, w którym dokonały nabycia. Istniała wątpliwość, czy podatnicy, którzy za uzyskane ze zbycia pieniądze nabyli nieruchomość z przeznaczeniem na cele mieszkaniowe w innym państwie UE niż Polska, mogli skorzystać ze zwolnienia i uniknąć zapłaty podatku od dochodu uzyskanego ze sprzedaży. Zdaniem NSA, podatnik, który za środki ze sprzedanego mieszkania kupił kolejne mieszkanie w innym państwie UE, mógł skorzystać z takiego zwolnienia (II FSK 2059/09). W uzasadnieniu podkreślono, że po akcesji Polski do UE nie można uzależniać prawa do zwolnienia od tego, czy nabyta nieruchomość jest położona w Polsce czy w innym kraju UE.

Ministerstwo Zdrowia opracowało nowe przepisy mające regulować niektóre kwestie dotyczące spożywania i sprzedaży alkoholu. W projekcie przewidującym wprowadzenie zmian w ustawie o wychowaniu w trzeźwości przewidziano między innymi zakaz sprzedaży i spożywania alkoholu na pływalniach, kąpieliskach i terenach zakładów opieki zdrowotnej; zniesienie nakazu kierowania osób uzależnionych na leczenie odwykowe; zezwolenie na picie napojów niskoalkoholowych na stadionach, pod warunkiem, że mecz nie będzie zaliczony do tak zwanych imprez o podwyższonym ryzyku; zezwolenie lekarzom z izb wytrzeźwień na podawanie leków na siłę oraz zamykanie osoby nietrzeźwej, która jest agresywna w pustym pomieszczeniu.

W obowiązującym stanie prawnym 46 gminom w Polsce przysługują uprawnienia organów egzekucyjnych tzn. mogą one samodzielnie egzekwować należności. Chodzi głównie o należności z tytułu braku opłaty za parkowanie czy mandatów wystawianych przez straż miejską. Pozostałe gminy muszą korzystać z pośrednictwa organów podatkowych. MSWiA zamierza wydłużyć listę miast, którym przyznane będą takie uprawnienia. Decyzje w tym zakresie zapadną jeszcze w kwietniu tego roku.

Sąd Apelacyjny w Białymstoku podzielił pogląd wyrażony przez Sąd Okręgowy, że wiadomość wysłana do sądu drogą elektroniczną ma jedynie skutki informacyjne, nie może zaś wywołać skutków prawnych. Oznacza to, że jeśli skarżący nie wniesie pisma za pomocą publicznego operatora, to datą wniesienia pisma jest ta, w której pismo zostało złożone w biurze podawczym. Za datę taką nie można natomiast traktować daty przyjęcia pisma przez serwer odbiorcy. Datą wniesienia pisma jest ta, w której jego odbiór był możliwy, a zatem następny dzień roboczy.

Z uchwały podjętej przez wszystkich sędziów Izby Cywilnej Sądu Najwyższego w sprawie III CZP 112/10 wynika, że osoby pozbawione własności w drodze decyzji nacjonalizacyjnych mogą się ubiegać o odszkodowania. Wątpliwości budziło, od jakiego terminu biegnie termin przedawnienia. Sąd uznał, że prawo do rekompensaty za szkody wyrządzone decyzjami nacjonalizacyjnymi, których bezprawność stwierdzono po 1 września 2004 r., nie uległo przedawnieniu. Warunkiem tego jest, aby w ciągu trzech lat od uprawomocnienia się decyzji stwierdzającej tę bezprawność wystąpić do sądu o odszkodowania. Sąd orzekł jednak, że brak jest podstaw do uzyskania rekompensaty za utracone korzyści.

Zadatek jest dodatkowym zastrzeżeniem umownym dawanym przy zawarciu umowy, mającym to znaczenie, że w razie niewykonania umowy przez jedną ze stron druga strona może bez wyznaczania dodatkowego terminu od umowy odstąpić i otrzymany zadatek zatrzymać, a w sytuacji, gdy sama go dała, może żądać sumy dwukrotnie wyższej. Uprawnienia wynikające z wręczenia zadatku są niezależne od wystąpienia szkody. Instytucja zadatku w praktyce najczęściej jest stosowana przy zawieraniu przedwstępnych umów sprzedaży. W takim przypadku, w razie wykonania umowy przyrzeczonej, kwota zadatku zostaje zaliczona na poczet ceny sprzedawanej rzeczy. Natomiast, gdy Umowa zostaje rozwiązana za zgodą stron lub gdy niewykonanie umowy jest wynikiem okoliczności, za które żadna ze stron nie ponosi odpowiedzialności, zadatek ulega zwrotowi. Na marginesie warto zauważyć, iż Kodeks cywilny nie reguluje wysokości zadatku.